Meer megapixels betekent
meer beeldinformatie.
Maar als de verkeerde lens
naar de verkeerde zone kijkt,
lossen extra pixels het probleem
niet op.
In dit hoofdstuk leer je
hoe resolutie,
brandpuntsafstand
en beeldhoek samenwerken.
Je ontdekt ook het verschil tussen
vaste, varifocale
en gemotoriseerde lenzen.
OPTICS // DETAIL
Sensor en lens bepalen samen wat de camera ziet
LENS // SENSOR // IMAGE
Na dit hoofdstuk
Je kijkt verder dan alleen megapixels.
Beeldkwaliteit begint
bij een combinatie van
sensor, resolutie,
lens en montagepositie.
01
Resolutie
Je begrijpt wat pixels
en megapixels vertellen.
02
Brandpuntsafstand
Je begrijpt wat
de millimeterwaarde
van een lens betekent.
03
Beeldhoek
Je begrijpt waarom
breed en ver
twee verschillende doelen zijn.
04
Lens kiezen
Je kent het verschil
tussen fixed,
varifocal en motorized.
Eerst de sensor // Pixels
Wat betekent
cameraresolutie?
Een digitaal camerabeeld
bestaat uit zeer veel kleine beeldpunten:
pixels.
Hoe meer pixels de sensor
in het uiteindelijke beeld gebruikt,
hoe meer digitale beeldinformatie
beschikbaar kan zijn.
Eén megapixel betekent ongeveer
één miljoen pixels.
Maar het aantal megapixels
vertelt niet op zichzelf
hoe goed een camera
een persoon of object zal herkennen.
Resolution // Comparison
Meer pixels.
Meer beeldinformatie.
Veelgebruikte klasse
2 MP
Full-HD-klasse
Ongeveer twee miljoen pixels
per beeld.
Kan voldoende zijn
wanneer het te bewaken gebied
beperkt is en de camera
correct is geplaatst.
Meer beeldinformatie
4 MP
Extra detail
Meer pixels kunnen
meer detail leveren
binnen dezelfde beeldhoek,
mits lens, sensor,
licht en instellingen
dit ondersteunen.
4K-klasse
8 MP
Hoge resolutie
4K UHD komt ongeveer overeen
met 8,3 miljoen beeldpixels.
Dat biedt veel informatie,
maar vraagt ook meer
bandbreedte en opslag.
Hoger is niet automatisch beter
+
Het volledige systeem telt
Sensorformaat,
lichtgevoeligheid,
lens,
compressie,
bitrate en montage
beïnvloeden eveneens
het uiteindelijke beeld.
Belangrijk:
twee camera's met hetzelfde aantal megapixels
kunnen in de praktijk
een heel verschillend beeld leveren.
Resolutie is één specificatie,
geen volledige beoordeling
van de camera.
Pixel density
Het onderwerp moet voldoende pixels krijgen.
Een camera kan veel pixels hebben,
maar wanneer het onderwerp
maar een klein stukje
van het totale beeld inneemt,
blijven er relatief weinig pixels
voor dat onderwerp over.
Daarom zijn beeldhoek,
afstand tot het onderwerp
en lenskeuze minstens zo belangrijk
als de resolutie.
De lens bepaalt welk deel van de wereld de sensor ziet.
Brandpuntsafstand wordt uitgedrukt in millimeter.
Lens // Focal length
Wat betekent
bijvoorbeeld 2,8 mm?
De millimeterwaarde
van een lens verwijst
naar de
brandpuntsafstand.
Bij CCTV geldt als praktisch uitgangspunt:
een kortere brandpuntsafstand
geeft doorgaans een bredere beeldhoek.
Een langere brandpuntsafstand
geeft doorgaans een smallere beeldhoek
en haalt een kleiner gebied
groter in beeld.
Onthoud:
laag aantal millimeter = breder beeld.
Hoog aantal millimeter = smaller,
meer gericht beeld.
Field of View // Beeldhoek
De lens bepaalt
hoe breed je kijkt.
Onderstaand schema is bewust vereenvoudigd,
maar toont het basisprincipe.
De exacte beeldhoek
hangt ook af van de sensor
en het concrete cameraontwerp.
Gebruik deze waarden dus
om het principe te begrijpen,
niet als universele gradenmeting.
ZEER BREED
2.8 mm
Breed overzicht
Populair wanneer een camera
een relatief brede ruimte
moet overzien.
BREED / MID
4 mm
Iets gerichter
Minder breed dan 2,8 mm
en daardoor kan een onderwerp
groter in het beeld verschijnen.
MID / TELE
6 mm
Gerichte zone
Interessant wanneer
de aandacht sterker
op een specifieke
zone moet liggen.
SMAL
12 mm
Smaller en gerichter
Geschikt wanneer
een kleiner gebied
op grotere afstand
belangrijker is
dan breed overzicht.
Zelfde locatie // Andere lens
Breed overzicht
versus bruikbaar detail.
BREDE BEELDHOEK
Je ziet veel van de omgeving,
maar het onderwerp neemt
relatief weinig pixels in.
SMALLERE BEELDHOEK
Je ziet minder omgeving,
maar hetzelfde onderwerp
kan aanzienlijk groter
in beeld komen.
Dit is een kernprincipe van CCTV:
meer overzicht en meer detail
zijn vaak tegengestelde wensen.
De lenskeuze helpt bepalen
welk compromis voor de toepassing
het meest geschikt is.
Lens types
Fixed, varifocal
of gemotoriseerd?
FIX
Vaste lens
Een vaste lens heeft
één vaste brandpuntsafstand.
Bijvoorbeeld 2,8 mm
of 4 mm.
De beeldhoek kan
niet optisch worden aangepast
door in of uit te zoomen.
Eenvoudig
Vaste beeldhoek
Camera correct positioneren
VARI
Varifocale lens
Een varifocale lens
heeft een instelbaar bereik.
Bijvoorbeeld van een
brede naar een smallere
beeldhoek.
De installateur kan
tijdens de installatie
de juiste uitsnede kiezen.
Instelbare beeldhoek
Flexibel bij montage
Focus controleren
MOTO
Gemotoriseerde lens
Bij een gemotoriseerde
varifocale lens
wordt de brandpuntsafstand
elektronisch ingesteld.
Afhankelijk van camera
en systeem kan dit
via software of recorder
worden bediend.
Remote instelling
Gemakkelijk fijnregelen
Optische verandering
Zoom // Niet hetzelfde
Optische zoom
versus digitale zoom.
OPTICAL
Optische zoom
Bij optische zoom
verandert de lens
de beeldhoek.
Het onderwerp wordt
optisch groter
op de sensor weergegeven.
Dit is fundamenteel anders
dan achteraf een stukje
van het beeld vergroten.
DIGITAL
Digitale zoom
Bij digitale zoom
wordt een bestaand deel
van het digitale beeld
vergroot.
Er worden hierdoor
geen nieuwe details
door de lens geregistreerd.
Je vergroot vooral
de pixels die al aanwezig zijn.
Lenskeuze begint op locatie
Eerst bepalen wat je wilt zien.
De correcte lens
kies je niet vanachter
een prijslijst.
Bepaal eerst de afstand,
breedte van de zone,
montagehoogte
en het gewenste detailniveau.
Daarna kies je
een brandpuntsafstand
die bij die situatie past.
Veelgemaakte fout:
een zeer brede lens kiezen
omdat je dan “alles ziet”.
Je krijgt inderdaad veel overzicht,
maar belangrijke onderwerpen
kunnen daardoor te klein
in beeld worden.
Denk als een installateur
Zo kies je
een camera en lens.
01
Bepaal het doel
Overzicht,
detectie,
herkenning
of identificatie?
→
02
Meet de situatie
Afstand,
breedte,
montagehoogte
en relevante zone.
→
03
Kies de lens
Breed wanneer overzicht
belangrijk is.
Smaller wanneer
meer gericht detail nodig is.
→
04
Controleer het echte beeld
Kijk op locatie
of het onderwerp
werkelijk voldoende groot
en bruikbaar in beeld komt.
Resolutie heeft gevolgen
Meer pixels komen
niet zonder prijs.
Een hogere cameraresolutie
kan meer detail leveren,
maar genereert ook
meer videodata.
Daardoor kunnen
netwerkbandbreedte,
recordercapaciteit
en opslagbehoefte stijgen.
Resolutie is dus geen
geïsoleerde camerakeuze.
Ze beïnvloedt
de volledige CCTV-keten.
Camera, lens, netwerk en recorder vormen één systeem.
Een wijziging aan één component
kan gevolgen hebben voor de rest.
CCTV Academy // Micro-Learning
Verwissel de lens.
En kijk wat er gebeurt.
2,8 mm.
4 mm.
6 mm.
Op papier zijn het
slechts millimeters.
Op het scherm verandert
je volledige beeld.
Tijdens CCTV Micro-Learning
kun je zelf verschillende
beeldhoeken en resoluties vergelijken.
Richt een camera,
verander de zoom
en kijk hoeveel detail
een onderwerp werkelijk krijgt.
